Logo
Via deze link is een verzameling van calligrafische mandala's van de hand van Nichiren te bekijken.


De Gohonzon

In het Japans wordt met het woord honzon het belangrijkste religieuze symbool bedoeld en het woordje Go geeft het nog meer eer.

In het christendom is bijvoorbeeld het kruis of Madonna met het Kind een honzon. In de Islam is de Ka’aba een belangrijke honzon. In het vroege Boeddhisme was de eerste honzon een gestileerde voetafdruk, die naar de Boeddha en het Pad verwees.

 

Een gohonzon is een focus van devotie. Waarom zou men eigenlijk als boeddhist een focus van devotie nodig hebben? Boeddhisme gaat toch over het verwerven van inzicht, het bereiken van verlichting? Goden en Verlossers spelen toch geen rol?

Maar verlichting en inzicht zijn moeilijk te beschrijven en de menselijke geest is onrustig, springt van gedachte op gedachte, en hunkert naar impressies. Religieuze beelden geven de geest een rustpunt om te focussen, ze helpen om onze geest die als een aapje van tak naar tak springt, onder controle te krijgen.

            Voor ons boeddhisten is zo’n fysieke vorm een constante geheugensteuntje om ons te helpen de Boeddha-Dharma in gedachte te houden. De Gohonzon maakt ons er van bewust dat de Boeddha-Dharma geen abstracte theorie is, maar een levende realiteit. Dat deze levende realiteit ons vertelt dan wij verweven zijn in een oneindig netwerk van wederzijdse afhankelijkheid.

De focus van devotie is dus niet een ‘kracht’ buiten onszelf, het is de blauwdruk van onze verlichting, zo gemaakt dat het ons uitnodigt om helemaal op te gaan in de levende realiteit van ons eigen boeddhaschap.

 

Nichiren Daishonin realiseerde zich dat een focus van devotie belangrijk is, omdat het alles vertelt over onze aspiraties en over wat het allerbelangrijkste in ons leven is.

Daarom leerde hij dat de Eeuwige Boeddha de beste Focus van Devotie is.

De Eeuwige Boeddha van het 16e hoofdstuk uit de Lotus Soetra[1] die De Wonderbaarlijke Dharma van de Lotusbloem tijdens de Ceremonie in de Lucht overdraagt naar alle levende wezens. Want de kern van de boodschap van het 16e hoofdstuk is dat in essentie de diepe waarheid die de Eeuwige Boeddha belichaamd dezelfde is onze eigen diepste essentie. Op het leven van een Boeddha zijn termen als ‘begin’ of ‘einde’ niet van toepassing, want dat wat is, heeft ten diepste geen begin of einde. Dit lijkt in tegenspraak met de Drie Zegels van het Boeddhisme, maar het leven van de Boeddha is de onzelfzuchtige, zelfloze, expressie van de dynamiek van het Wederzijds Afhankelijk Ontstaan (pratityasamutpada). Maar in de wisselwerking van ontstaan en vergaan, ontvouwt zich de verlichting van de Boeddha als geboorte en als dood, als streven naar en bereiken van verlichting. Vanuit de Middenweg gezien is het verlichte leven van de Boeddha wat het is en kan noch worden gedefinieerd worden als transcendent, noch als ‘werelds’, maar het toont wel deze aspecten.

            Om deze inzichten zichtbaar te maken tekende Nichiren de Ceremonie in de Lucht op in Chinese kalligrafie als de grote Mandala.

De grote Mandala, de Gohonzon, is het symbool dat het ongeboren en doodloze leven van de Eeuwige Boeddha uitdrukt en aan ons overdraagt.

Zoals Nichiren Daishonin schrijft in de Kanjin Honzon Sho[2]:

De focus van devotie is de scène van deze transmissie van Namu Myoho Renge Kyo van de Eeuwige Boeddha aan zijn oorspronkelijke volgelingen.

 

Boven de Sahawereld van de Eeuwige Boeddha Shakyamuni  zweeft  de Schattoren  in de lucht, waarin rechts en links van ‘Myoho Renge Kyo’ Boeddha Shakyamuni en Boeddha Vele Schatten (Boeddha Taho) gezeteld zijn. Zij worden vergezeld door de vier Bodhisattva’s zoals Bodhisattva Volmaakte Beoefening, die de oorspronkelijke volgelingen van de Eeuwige Boeddha vertegenwoordigen, welke tevoorschijn werden geroepen vanuit de aarde. Nog vier andere mindere Bodhisattva’s waaronder Manjushri en Maitreya nemen een rang lager plaats. Andere grote en minder grote Bodhisattva’s – diegene die bekeerd waren in het theoretische gedeelte  en diegene die uit andere wereldstelsels kwamen-, doen denken aan een menigte die zittend op de grond, opkijken naar de hofadel. Ook zijn op de grond alle emanaties van de Boeddha aanwezig die kwamen uit alle andere werelden in het universum als representatie van alle plaatsbekleders van de Boeddha in hun respectievelijke landen.

 

In Nichiren Shu wordt de gohonzon op 5 verschillende manieren gerepresenteerd:

1.      Een beeld van de Eeuwige Boeddha Shakyamuni.

2.      Een beeld van de Eeuwige Boeddha Shakyamuni, geflankeerd door de vier Grote Bodhisattva’s van de Aarde.

3.      Beelden van Boeddha Shakyamuni en Boeddha Vele Schatten aan weerszijden van Namu Myoho Renge Kyo geschreven in kalligrafie.

Dit vindt men veelal in de belangrijkste ruimte van een tempelcomplex.

4.      Een kalligrafie van alleen de Odaimoku.

5.      De grote Mandala die de Odaimoku in het centrum heeft en die de tien werelden verlicht. Nichiren heeft veel van zulke Mandala’s opgetekend.

Er zijn 128 mandala’s bewaard gebleven. Vanuit deze mandala’s heeft Nichiren Shu de Shutei Mandala uit 1280 gekozen om aan hun leden te geven als focus van devotie voor in hun eigen huis. Deze Gohonzon was de mandala waarvoor Nichiren zelf de Odaimoku reciteerde en waar hij naar keek op zijn sterfbed.

 


Honzon

Het is van belang om te weten dat deze representaties alleen beschouwd worden als focus van devotie na een ‘ceremonie van het openen van de ogen’. Alle scholen van het Boeddhisme kennen een variant van zo een ceremonie, waarvan de oorsprong teruggaat ten tijde van de historische Boeddha Shakyamuni. Doorgaans wordt deze ceremonie gedaan door iemand die de juiste procedures kent en de diepte van de ceremonie beseft. In de meeste scholen van Nichiren is dat meestal een priester.

Tot slot een belangrijke raad van Nichiren zelf:

 

Zoek de Gohonzon nooit buiten jezelf. Als wij, levende wezens de Lotus Soetra in ons hart sluiten, woont Namu Myoho Renge Kyo in ons lichaam, dat de Odaimoku reciteert.[3]

                                                                                                      



[1]  Vertaald naar The Lotus Sutra, translated by Senchu Murano, Tokyo Nichiren Shimbun Co., 1991, IBSN4-89045-107-2

[2]Kanjin Honzon Sho, blz. 149: Writings of Nichiren Shonin Doctrine 2. Edited by George Tanabe,Jr Compiled by Kyotsu Hori; IBSN 0-8248-2551-9 uitgegeven door Nichiren Shu Overseas Propagation 2002.

 

[3] Voor deze tekst is in belangrijke mate gebruik gemaakt van Lotus World. An Illustrated Guide to the Gohonzon. By Ryuei Michael McCormick. Gepubliceerd door Nichiren Buddhist Temple of San Jose 2005.

Terug